"Het leuke aan mens-zijn is dat we alles kunnen zijn"

Di 18 september 2018

Toneelgroep Oostpool speelt op 22 september de voorstelling 'Allemaal Mensen'. Regisseur Marcus Azzini vertelt in een interview over het maak- en repetitieproces van deze bijzondere theateravond.

Wat wil je met deze voorstelling vertellen?
'Allemaal Mensen' is een ontmoetingsplek voor de mensen die op het toneel staan en voor de mensen in de zaal. De voorstelling gaat over ons. Over jou en mij. Een van de spelers citeerde afgelopen week Hannah Arendt: "Niet de Mens, maar mensen bewonen deze planeet." We zijn er met zijn allen en hebben in het dagelijks leven, in grotere of kleinere mate, met hetzelfde te maken. Het is daarom zo ontzettend belangrijk om ons naar elkaar te richten. Om elkaar te leren kennen, elkaar te leren accepteren of ten minste te proberen om elkaar te leren begrijpen. Ik denk dat de voorstelling ons iets laat zien of vertelt dat we al weten: namelijk dat we allemaal ontzettend verschillend zijn en tegelijkertijd ook helemaal niet. We hebben elkaar nodig. We leven samen met de ander en bestaan bij de gratie van dat de anderen er ook zijn.

Hoe verhoudt het begrip diversiteit zich volgens jou tot inclusiviteit?
Ik denk dat het heel erg belangrijk is om aandacht te hebben voor beide. Belangrijk is dat inclusiviteit diversiteit niet uitsluit. Er wordt vaak gedaan alsof het genoeg is om te zeggen dat we allemaal gelijk zijn, maar de strijd voor gelijkheid wordt niet gewonnen door te doen alsof onze verschillen niet bestaan. We moeten handelen naar acceptatie en gelijkheid om ook daadwerkelijk te kunnen spreken van inclusiviteit. Wij focussen met Allemaal Mensen veel op culturele en seksuele verschillen, maar het maatschappelijke debat gaat natuurlijk over ongelijkheid op veel meer punten. We zijn niet hetzelfde en dat is niet iets waar we van weg moeten kijken. Inclusiviteit gaat over een gelijke acceptatie van diversiteit.

Waarin verschilt het werkproces van Allemaal Mensen van andere processen?
In de reeks voorstellingen 'Allemaal Mensen' # 1 t/m #6 en een voorstelling met derdejaars acteurs van ArtEZ Toneelschool heb ik de afgelopen twee jaar gewerkt aan een bepaalde werkmethode. Deze werkmethode verschilt enorm van andere processen. Samen met de spelers creëer ik vanuit hun persoonlijkheden en hun persoonlijke verhalen een voorstelling om het over de mens te hebben. Zo hebben de spelers voorafgaand aan het repetitieproces de opdracht gekregen om in koppels een briefwisseling op te zetten. Om elkaar te inspireren, beter te leren kennen en samen verhalen te laten ontstaan. Tijdens het repeteren wordt er vervolgens in een heel intensief en hoog tempo enorm veel materiaal gemaakt, waarmee ik later in het proces ga schilderen. Op een zeker punt ga ik met de inhoud die we samen naar boven hebben gebracht een verhaal vertellen. We leveren allemaal dus echt een bijdrage aan wat uiteindelijk de voorstelling wordt. In tegenstelling tot wanneer je werkt met een bestaand stuk. Dan begin je met een verhaal dat je gaat vertellen. De vraag is dan hoe je dat bestaande verhaal werkend krijgt. De vragen die in het 'Allemaal Mensen'-proces gelijk blijven als bij repertoiretoneel zijn: hoe vertel je dat verhaal? Hoe leg je nadruk op de inhoud? En hoe geef je die inhoud vorm? Het verschil in dit proces is dat we nu ook degene zijn die creëren wat er gezegd wordt en wat we laten zien.

Tot welke hokjes heb jij je in het leven moeten verhouden?
Ik ben Braziliaan. Ik ben ik een geïntegreerd migrant. Ik ben man. Ik ben vijvenveertig. Ik ben geen jongetje meer. Ik ben vader. Ik ben homo. Ik ben vriend, partner, zoon, broer, kunstenaar, etc. Ik ben zo ongelofelijk veel! Wij zijn zo veel. Wat ik interessant vind aan al die hokjes is in welke volgorde je die hokjes plaatst. Welk hokje zet ik als eerste wanneer ik moet zeggen wie ik ben? Het gaat over hoe we communiceren met anderen en over hoe de wereld naar ons kijkt. Over hoe we gezien en gekaderd worden. Hoe je bewust en onbewust gelabeld wordt. De wereld heeft andere interpretaties van dezelfde kaders en zet jouw hokjes misschien in een hele andere volgorde. Waarna ik dan misschien denk; fuck daar identificeer ik mezelf helemaal niet mee, want ik ben veel meer dan dat! En dáár gaat het over. Over die dialoog en die communicatie. Ik wil laten zien dat het in principe eigenlijk een heel erg leuk spel kan zijn. Het leuke aan mens-zijn is juist dat we alles kunnen zijn. En tegelijkertijd kan dat ook weer helemaal niet. Dat vind ik fascinerend.

Tijdens het maken van de voorstelling wordt er veel geput uit persoonlijke verhalen. Betekent dat dat de acteurs zichzelf zijn in deze voorstelling?
Mijn zoektocht is die naar waarachtigheid. Alles wat op het toneel gebeurd, is gekaderd en bewust gekozen om gespeeld en uitgesproken te worden. Alles wat gedaan wordt, is geïnterpreteerd en vormgegeven. We hebben gekozen voor bepaalde woorden en aan al het materiaal is kleur gegeven, zodat het in dienst staat van het verhaal wat we vertellen. Dat betekent dus ook dat het nooit therapie of een sociaal experiment wordt. Ook op het moment dat we een sociaal experiment op het podium zouden zetten, zou dat in scene gezet zijn. Theater is een medium waarbij over alles wat op het toneel staat is nagedacht. Alles is gekozen en neergezet om iets te veroorzaken en iets te zeggen.

Interview door Madelon Kooijman.

'Allemaal Mensen' is op 22 september te zien in Theater Hanzehof.

Nieuws

Winkelmandje

U heeft geen voorstellingen in uw winkelmandje.

Er is iets misgegaan met het laden van dit evenement. Probeer het later nogmaals.